Bir süredir okuduğum yazılarda ve konuştuğum kişilerde LINQ denildiğinde akla sadece veritabanına kolay yoldan sorgu yollama gibi bir kavramın geldiğini gördüm. O nedenle bu yazımda birkaç örnek ile aslında LINQ'nun çok daha farklı durumlarda kullanılabileceğini ve işimizi veritabanından bağımsız olarak da kolaylaştırabileceğini göstermek istiyorum.

Birinci örneğimizde içerisinde birden çok TextBox ve birçok farklı control bulunan bir web sayfamız bulunsun. Varsayalım ki biz bu sayfadaki tüm TextBox'ların bir anda Enabled özelliklerinin False olmasını istiyoruz. Bu durumda yazacağımız kod aşağıdaki gibi olacaktır.

        For Each kontrol In Me.Form.Controls

            If TypeOf kontrol Is TextBox Then

                CType(kontrol, TextBox).Enabled = False

            End If

        Next

Oysa LINQ kullanarak bu işi çok daha hoş bir hale getirebiliriz. Yukarıdaki döngüde sayfadaki tüm kontrolleri dönmemiz gerekirken LINQ ile sayfadaki kontrolleri filtreleterek döngümüzün kaynağına sadece TextBox listesinin gelmesini sağlayabiliriz.

For Each kontrol As TextBox In From Gelenler In Me.Form.Controls Where TypeOf Gelenler Is TextBox Select Gelenler

     kontrol.Enabled = False

Next

Gördüğünüz gibi hayat aslında çok daha kolay ve LINQ yeri geldiğinde çok farklı kaynakları sorgulamaya bile yarıyabiliyor. Gelin bir örnek daha yapalım.

Çoğu zaman hazırladığımız web sitelerine kullanıcıların dosya yükleme veya resim yükleme gibi işlemler yapabilecekler kısımlar ekleriz. Tabi ki bu dosyalar yüklendikten sonra bir yerlerde de gösterilmek üzere seçilmelidir. Hikayeyi daha fazla uzatmadan esas konuya geleyim. Varsayalım ki bir klasör içerisinde tüm dosyaları bir DropDownList kontrolüne bağlayacağız. Dosyaların isimlerinin kullanıcıya gösterilmesini tam yol bilgisinin ise DropDownList'e ait Value özelliklerinde saklanmasını istiyoruz. Yazacağımız kod aşağıdaki gibi olacaktır.

Partial Class _Default

    Inherits System.Web.UI.Page

    Class DropSatir

        Private P_Dosya As String

        Private P_Path As String

        Property Dosya() As String

            Get

                Return P_Dosya

            End Get

            Set(ByVal value As String)

                P_Dosya = value

            End Set

        End Property

        Property Path() As String

            Get

                Return P_Path

            End Get

            Set(ByVal value As String)

                P_Path = value

            End Set

        End Property

        Sub New()

        End Sub

        Sub New(ByVal Dosya As String, ByVal Path As String)

            P_Dosya = Dosya

            P_Path = Path

        End Sub

    End Class

    Protected Sub Button1_Click(ByVal sender As Object, ByVal e As System.EventArgs) Handles Button1.Click

        Dim DosyaListesi As New System.Collections.Generic.List(Of DropSatir)

        For Each dosya As String In System.IO.Directory.GetFiles(Server.MapPath("."))

            DosyaListesi.Add(New DropSatir(System.IO.Path.GetFileName(dosya), dosya))

        Next

        DropDownList1.DataSource = DosyaListesi

        DropDownList1.DataTextField = "Dosya"

        DropDownList1.DataValueField = "Path"

        DropDownList1.DataBind()

    End Sub

End Class

Bir DropDownList doldurmak için bu kadar kod çok değil mi? diyorsanız aslında yapacak pek de bir şey yok :) Tek tek direk döngü içerisinde ListItem'lar yaratarak DropDownList'e ekleyebilirdik. O zaman da kodumuz aşağıdaki şekilde olurdu.

    Protected Sub Button1_Click(ByVal sender As Object, ByVal e As System.EventArgs) Handles Button1.Click

        For Each dosya As String In System.IO.Directory.GetFiles(Server.MapPath("."))

            DropDownList1.Items.Add(New ListItem(System.IO.Path.GetFileName(dosya), dosya))

        Next

    End Sub

Çok daha kısa değil mi? :) Ama bu durumda DropDownList'in DataBound event'ı çalışmayacaktır. Biz dönelim bir de bu işlemi LINQ kullanarak nasıl yapabiliriz ona bakalım.

DropDownList1.DataSource = From Dosyalar In System.IO.Directory.GetFiles(Server.MapPath(".")) Select Dosya = System.IO.Path.GetFileName(Dosyalar), Dosyalar

DropDownList1.DataTextField = "Dosya"

DropDownList1.DataValueField = "Dosyalar"

DropDownList1.DataBind()

Gördüğünüz gibi olay çok daha basit bir hal alıyor. LINQ içerisinde System.IO.Directory.GetFiles'dan gelen veriye bir sorgu gönderiyoruz. Sorgumuzu alırken Dosya adında bir kolon tanımlayarak onu da System.IO.Path.GetFileName metodundan gelen veriye eşitliyoruz. Böylece istediğimiz veriler ayrı ayrı kolonlar olarak bize döndürülüyor ve doğrudan DropDownList kontrolümüze bağlayabiliyoruz.

Artık sanırım LINQ ile ilgili çok daha farklı düşünceleriniz vardır :)

Hepinize kolay gelsin.