3-Katmanlı Mimari

3-Katmanlı Mimari Nedir?

28.01.2013

7127

Katmanlı mimarinin genel anlamda bize sağladığı faydalara, çeşitli örneklemeler yardımı ile önceki yazımızda değindik. Şimdi ise 3 katmanlı mimarinin hangi katmanları içerdiğini, bu katmanlarda hangi işlemlerin gerçekleştiğini ve proje aşamasında bize kazandırdığı avantajları değerlendireceğiz.

3-Katmanlı mimari aşağıdaki katmanları içerir.

Sunum Katmanı (Presentation Tier)
İş Katmanı (Business Logic Tier)
Veri Katmanı (Data Tier)

Veri Katmanı (Data Tier): En alt katmandır. Diğer katmanlardan bağımsız çalışır. Veri tabanına erişim katmanıdır. Kendisine gelen parametreleri işler, düzenler ve hazır hale getirir. Yeni oluşturduğu bu parametreleri ise iş katmanına gönderir.

İş Katmanı (Business Logic Tier): Orta katmandır. Sunum katmanı ve veri katmanı ile sürekli etkileşim içerisindedir. Sunum katmanından aldığı istekleri, veri katmanına iletir. Veri katmanından dönen parametrelerin ise geçerlilik kontrolünü yaparak sunum katmanına geri gönderir. Katmanlar arasında en fazla görev alan katmandır.

Sunum Katmanı (Presentation Tier): Bu katman projemizin arayüzünü oluşturan katmandır. Burada hiçbir işlem yapılmaz. Yalnızca kullanıcıdan alınan istek parametreleri iş katmanına iletilir. İşlem sonunda da iş katmanından gelen sonuçları kullanıcıya sunar.

Katmanlar ve görevlerini genel olarak inceledik. Teorik hakkında yeterli bilgimiz olduğuna göre uygulama yaparak öğrendiklerimizi somut hale getirelim.

Veri katmanı işlemleri için Tools ve HelperSQL class dosyalarını oluşturdum. Her projede kullandığım bu class dosyalarını yeniden yazarak zaman kaybetmem gerekmiyor. Class içeriklerini daha detaylı şekilde inceleyelim istiyorum.

Tools.cs

    
            1
            public static class Tools
        
            2
            {
        
            3
               public static string CnnStr
        
            4
               {
        
            5
                  get
        
            6
                  {
        
            7
                    return "Data Source=.\\sqlexpress;Initial Catalog=HaliSaha;Integrated Security=True";
        
            8
                  }
        
            9
               }
        
            10
            }

Bütün proje içerisindeki bağlantı adresi (connectionString) buradan çekiliyor. Veritabanı değiştiği zaman buradaki adres değişikliği yeterli olur.

HelperSQL.cs

    
            1
            public static class HelperSQL
        
            2
            {
        
            3
               public static SqlConnection GetConnection()
        
            4
               {
        
            5
                 SqlConnection con = new SqlConnection(Tools.CnnStr);
        
            6
                 return con;
        
            7
               }
        
            8
               public static SqlCommand GetCommand(string cmdText, SqlParameter[] parameters)
        
            9
               {
        
            10
                 SqlCommand com = new SqlCommand(cmdText, GetConnection());
        
            11
                 com.CommandType = System.Data.CommandType.StoredProcedure;
        
            12
                 if (parameters != null)
        
            13
                 com.Parameters.AddRange(parameters);
        
            14
                 return com;
        
            15
               }
        
            16
               public static SqlDataReader GetReader(string cmdText, SqlParameter[] parameters)
        
            17
               {
        
            18
                 SqlCommand com = GetCommand(cmdText, parameters);
        
            19
                 if (com.Connection.State == System.Data.ConnectionState.Closed)
        
            20
                 com.Connection.Open();
        
            21
                 SqlDataReader okuyucu = com.ExecuteReader(System.Data.CommandBehavior.CloseConnection);
        
            22
                 return okuyucu;
        
            23
               }
        
            24
               public static int GetNonQuery(string cmdText, SqlParameter[] parameters)
        
            25
               {
        
            26
                 SqlCommand com = GetCommand(cmdText, parameters);
        
            27
                 if (com.Connection.State == System.Data.ConnectionState.Closed)
        
            28
                 com.Connection.Open();
        
            29
                 int satirsayi = com.ExecuteNonQuery();
        
            30
                 com.Connection.Close();
        
            31
                 return satirsayi;
        
            32
               }
        
            33
               public static object GetScalar(string cmdText, SqlParameter[] parameters)
        
            34
               {
        
            35
                 SqlCommand com = GetCommand(cmdText, parameters);
        
            36
                 if (com.Connection.State == System.Data.ConnectionState.Closed)
        
            37
                 com.Connection.Open();
        
            38
                 object veri = com.ExecuteScalar();
        
            39
                 com.Connection.Close();
        
            40
                 return veri;
        
            41
               }
        
            42
            }

GetConnection; SqlConnection oluşturuyoruz. Tools sınıfından connectionString cümlemizi alıyoruz.

GetCommand; Komut oluşturuyoruz. Veritabanına gönderilecek komutların Store Procedure olduğunu belirtiyoruz. Eğer parametreler boş değil ise bütün parametreleri komut cümlemize ekliyoruz. Geriye SqlCommand döndürüyoruz.

GetReader; Komut oluşturuyoruz. Komut cümlemiz ve parametrelerin dışarıdan geleceğini belirtiyoruz.Bağlantılarımızı kontrol ediyoruz. Veri tabanından okuma işlemini yapıyoruz. Geriye SqlDataReader döndürüyoruz.

GetNonQuery; Komut oluşturuyoruz. Komut cümlemiz ve parametrelerin dışarıdan geleceğini belirtiyoruz.Bağlantılarımızı kontrol ediyoruz. Veri tabanına kayıt ekleme işlemlerini yapıyoruz. Geriye int değer döndürüyoruz.

GetScalar; Komut oluşturuyoruz. Komut cümlemiz ve parametrelerin dışarıdan geleceğini belirtiyoruz.Bağlantılarımızı kontrol ediyoruz. Veri tabanına tek satırlık okuma işlemini yapıyoruz. Geriye object değer döndürüyoruz.

Veri katmanına göndereceğimiz yapıların ve parametrelerin hazırlandığı katmanın iş kapmanı olduğunu biliyoruz. Proje içerisindeki kullanmış olduğum class dosyalarını yanda verdim. İş katmanı en çok çalışan katman olduğu için her işlemi vermeyeceğiz, yalnızca tek class yapısı üzerinden incelemeye çalışacağız. Mesaj class dosyası üzerinden işlem yapmaya başlayalım.

Mesaj.cs

    
            1
            public class Mesaj
        
            2
            {
        
            3
             public int MesajID { get; set; }
        
            4
             public string Adi { get; set; }
        
            5
             public string Soyadi { get; set; }
        
            6
             public string Email { get; set; }
        
            7
             public string Telefon { get; set; }
        
            8
             public string Mesj { get; set; }</pre>
        
            9
             public static int Ekle(Mesaj eklenecek)
        
            10
             {
        
            11
                SqlParameter[] veriler =
        
            12
                               {
        
            13
                                 new SqlParameter("@Adi", eklenecek.Adi),
        
            14
                                 new SqlParameter("@Soyadi",eklenecek.Soyadi),
        
            15
                                 new SqlParameter("@Email",eklenecek.Email),
        
            16
                                 new SqlParameter("@Telefon", eklenecek.Telefon),
        
            17
                                 new SqlParameter("@Mesaj", eklenecek.Mesj)
        
            18
                               };
        
            19
               return HelperSQL.GetNonQuery("MesajEkle", veriler);
        
            20
             }

Veritabanında oluşturduğumuz alanları class içerisinde yazarak nesnemizi oluşturduk. Böylelikle veri işlemlerinde, oluşturduğumuz bu nesne ile gelen ve giden veriyi daha kolay kontrol etme imkanına kavuşuruz.

Ekle; Mesaj nesnesini parametre olarak alıyoruz. Mesaj nesnesi ile gelen gerekli parametreleri listemizde topluyoruz. Veri katmanına gönderiyoruz ve ekleme işlemini gerçekleştirmiş oluyoruz.

Sunum katmanındaki işlemlerin tamamen kullanıcıyla etkileşim içinde olmak olduğu biliyoruz. Veri ve iş katmanında yazmış olduğumuz işlemleri, Contact ekranında kullanıcıyla etkileşime alacağız. Contact formumuza Aşağıdaki iletişim formumuzu yerleştiriyoruz.

Gönder Butonu

    
            1
            protected void btnGönder_Click(object sender, EventArgs e)
        
            2
            {
        
            3
               Mesaj msj = new Mesaj()
        
            4
               {
        
            5
                 Adi = txtIsim.Text,
        
            6
                 Soyadi = txtSoyad.Text,
        
            7
                 Email = txtEmail.Text,
        
            8
                 Mesj = txtMesaj.Text,
        
            9
                 Telefon = txtTelefon.Text
        
            10
               };
        
            11
               Mesaj.Ekle(msj);
        
            12
            }

Kullanıcı, ‘Gönder’ butonuna tıkladığı elde etmiş olduğumuz parametreler iş katmanına aktarılır. İş katmanı da kullanıcıdan aldığı bu bilgileri veri katmanına iletir.

İncelemiş olduğumuz örnek de MVC (Model-View-Control) yapısını görüyoruz. MVC ile istediğimiz anda, gerekli yerlere müdahale edebilme fırsatını yakalıyoruz. İş yükünü farklı kişilere dağıtabilme olanağına sahip oluyoruz. Böylelikle zamandan tasarruf sağlıyoruz. Daha kontrollü ve sağlam temeller üzerine bir yapı kurma imkanı buluyoruz.

Barış Arıburnu

Yazılım Mühendisi

barisariburnu@gmail.com

www.barisariburnu.com

Yazar Hakkında

Barış Arıburnu

barisariburnu.com

Üniversite yıllarını tamamen kişisel ve mesleki gelişime adamış yegane bilim genci olarak görüyorum kendimi. Hayat amaçlarının ulaşılması zor olduğuna ancak başarılmasının imkansız olmadığına inanırım. Kişilerin amaçlarını gerçekleştirmeleri için, öğrenme yolunda küçük de olsa bir engeli kaldırmalarını sağlamak düşüncesiyle buradayım.

Barış Arıburnu

Yazar Hakkında

Sosyal Medya

0 Yorum

Yorum Yaz / Soru Sor

Son Yorumlar

En Güncel Sorular

En Son Cevap Verilen Sorular

Twitter

En Çok Okunanlar

Sponsorlar